Zelfstandigen Zonder Personeel voeren een grote verscheidenheid aan werkzaamheden uit; van hoog opgeleide managers tot vakbekwame handarbeiders. De eersten vinden voldoende opdrachten als interim manager, of andere hoogwaardige functies met uitstekende beloningen. De laatsten zijn vaak schilders, bouwvakkers die door hun baas op straat zijn gezet en als zelfstandigen onder minder gunstige voorwaarden mogen terugkeren. Deze schijnzelfstandigen genieten geen pensioen of goede ziektekostenverzekering. De baas kan ze zonder pardon van de ene op de andere dag op straat zetten wanneer ze arbeidsongeschikt raken.
De VVD vindt dat je de hoogopgeleide zelfstandigen met rust moet laten, de PvdA wil de schijnzelfstandigen meer zekerheid bieden door betere vormen van arbeidsongeschiktheidsverzekering en pensioenopbouw. De bijna één miljoen zelfstandigen in Nederland vormen een steeds groter probleem voor de toekomst. De meerderheid van schijnzelfstandigen vallen door ieder sociaal vangnet en kunnen grote maatschappelijke problemen veroorzaken.
De discussie gaat de laatste tijd vooral over de fiscale voordelen van het zelfstandig ondemersschap. Door de zelfstandigenaftrek liep de schatkist in 2013 1,7 miljard euro mis. Een ZZP’er heeft bij een jaarwinst van € 24.000 een premie en belastingdruk van 8%, terwijl een werknemer in loondienst op 26%
De meeste ZZP’ers vinden de discussie eenzijdig over de voordelen van het ondernemerschap. Het klopt dat een ondernemer minder belasting betaalt, maar er moet ook gekeken worden naar het ontbreken van sociale zekerheid en het constante ondernemersrisico.